आशा भोसले यांचं बॉलिवूड संगीत क्षेत्रातील पदार्पण, जाणून घ्या Untold Story

आशा भोसले यांनी मराठी भाषेतून गाणी गाण्यास सुरुवात केली होती, नंतर 1948 साली हिंदी चित्रपटसृष्टीत त्यांनी पदार्पण केले. त्याच काळात नूरजहान, शमशाद बेगम, सुरैया आणि गीता दत्त यांसारख्या गायिकांचे हिंदी चित्रपटसृष्टीवर वर्चस्व होते. आशा भोसले यांच्यासमोर सर्वात मोठं आव्हान म्हणजे त्यांची मोठी बहीण लता मंगेशकर होत्या. दोघींच्या आवजात काही प्रमाणात साम्य होते, पण लता मंगेशकर यांच्या आवाजामुळे आशा भोसले यांच्या आवाजाला एक वेगळी ओळख मिळाली होती.

हे ही वाचा : 'सुरांची बाग उजाड झाली..' आशा भोसले यांच्या निधनाने फडणवीस भावूक; शरद पवारांसह अनेक नेत्यांनी व्यक्त केल्या भावना

एका मुलाखतीत त्यांनी सांगितलं की, सुरुवातीला त्यांना अशी गाणी ऑफर केली जात होती जी प्रसिद्ध महिला पार्श्वगायिकांनी गायलेली नव्हती. कधीकधी गाण्यांचे बोल किंवा त्यातील भावना इतक्या गहन असत की, लोक आणि इंडस्ट्री त्यांच्याच गायनावर नैतिकदृष्ट्या टीका करायचे, पण अशा परिस्थितीत त्यांना मिळालेले गाणे कोणाताही पूर्वग्रह न ठेवता, त्या आनंदाने गायन करायच्या. पुढे जाऊन त्यांच्या गाण्याची शैली जगभर एक ओळख ठरली. 

आशा भोसले यांचा आवाज दिलीप कुमार यांच्या 'संगदिल' (1952), अशोक कुमार यांच्या 'परिणीता' (1953) आणि देव आनंद यांच्या 'सीआयडी' (1956) या चित्रपटांमध्ये वापरला गेला, त्यांना काही गायकांसोबत गाणी गाण्याची संधी मिळाली होती. तत्काली संगीत दिग्दर्शक ओ. पी. नय्यर यांनी सीआयडीमध्ये गाणे गाण्याची संधी दिली, तिथे आशा यांना दिग्गज शमशाद यांची साथ लाभली होती. ते गाणे होते 'लेके पहला पहला प्यार'. शमशाद यांच्या नाकातून येणारा आवाज आणि आशा यांचा कोमल आणि उत्साही आवाज, यामुळे हे गाणे तुम्हाला आकर्षित करेल. याच आकर्षणाने आशा यांच्या कारकि‍र्दीची दिशा बदलली. सीआयडीत त्यांना गाणे गाण्याची ऑफर दिली. आशा आणि नय्यर यांच्या सुपरहिट भागीदाराची सुरुवात झाली, ज्यातून पुढील दोन अनेक हिट गाणी दिली. 1950 च्या दशकाच्या अखेरीस या जोडीची हिट गाणी असलेले अनेक चित्रपट जसे बडे सरकार, कैदी, नया दौरा, तुमसा नही देखा, हावडा ब्रिज आणि कल्पना. 

ओ. पी. नय्यर यांनी आशा भोसले यांना अशी गाणी दिली की, ज्यातून स्त्री पात्रांच्या रोमँटिक इच्छा व्यक्त होत होत्या. ती गाणी लालित्य, खोडकरपणा आणि प्रसंगी नायकाला मोहवण्यासाठी परिपूर्ण होती. त्यावेळी अनेक अभिनेत्री देखील पाश्चात्य वेशभूषेत दिसायच्या. दरम्यान, आशा भोसले आणि नय्यर यांच्या सहकाऱ्याची सुरुवात ही 'कैदी' 1957 मधील चित्रपटातील छाया है समान या गाण्यापासून झाली होती. या जोडीच्या धाडसी गाण्यांमध्ये व्हेनएव्हर युअर हेअर फ्लाइज, कम, माय लव्ह, 'इशारो इशारो मे दिल ले वाले', दिस इज द डार्कनेस ऑफ सिल्की हेअर, डोन्ट बी अलार्मन यांचा समावेश होता. शंकर-जयकिशन जोडीने 'झुमका गिरा रे', 'ओ मेरे सोना रे सोना' आणि ' पर्दे मे रहने दो सारख्या गाण्यांमध्ये आशा यांची शैली अचूकपणे हेरली. 

70 च्या दशकात आशा भोसले यांच्या आवाजाने संगीताला वेगळी ओळख 

नय्यर यांनी काही मुलाखतीत सांगितलं की, त्यांच्या गाण्यात त्यांना हसऱ्या खोडकर आवाजाची गरज होती, त्यांना आशा यांचा आवाज सापडला. नंतर आशा भोसले यांच्या आवाजाने 70 च्या दशकाला एक वेगळी ओळख दिली. ‘दम मारो दम’,  ‘पिया तू अब तो आजा’ अशी गाणी अनेकांना अश्लील वाटू लागली होती. अशीच परिस्थिती आ जाने जा... तसेच शोले या चित्रपटाच्या मेहबूबा मेहबूबा या गाण्याबाबत देखील चर्चा होऊ लागली होती. तसेच चुरा लिया है तुमने जो दिल को तसेच पुढे त्यांनी लक्ष्मीकांत-प्यारेलाल यांच्यासोबत मार गई तेरी जुदाई, यार दिलदार तुझे कैसा चाहिए, दरोगा जी चोरी हो गई, दिल्लगी ने दी हवा, या गाण्यांमुळे आशा भोसले या प्रसिद्ध होऊ लागल्या होत्या. 

80 च्या दशकात संगीत क्षेत्रात नवीन प्रयोग 

80 च्या दशकात, नवनवीन प्रयोग होऊ लागले होते. तोपर्यंत, नेहमीच्या नायिकेच्या प्रतिमेतून बाहेर पडून, आशा बंडखोर आणि स्त्रियांचा आवाज बनल्या होत्या, ज्यामुळे त्यांनी लोकांचे लक्ष वेधून घेतले. पण  'उमराव जान'मध्ये, आशा यांनी खय्यामच्या शास्त्रीय चालींना आपला सुमधूर आवाज देऊन एक सुखद धक्का दिला. गुलजार यांच्या 'इजाजत' चित्रपटातील संपूर्ण अल्बम आणि 'रोज रोज आँखों तले' यांसारख्या गाण्यांची चर्चा होऊ लागली होती. 80 च्या दशकातून आशा भोसले यांना दोन राष्ट्रीय पुरस्कार मिळाले, त्यांच्या कामाची उंची या पुरस्काराने वाढली. 

90 च्या दशकात संगीत क्षेत्रात बॉलिवू़डमध्ये मोठे परिवर्तन

90 च्या दशकात संगीत क्षेत्रात बॉलिवू़डमध्ये मोठे परिवर्तन निर्माण झाले होते. पडद्यावरील कलाकारांची संपूर्ण पिढीच कालबाह्य झाल्यासारखी वाटू लागली होती. याच शतकात नवीन संगीतकारांना संधी मिळाली असता, ज्यात अलका याज्ञिक, कविता कृष्णमूर्ती, साधना सरगम, अनुराधा पौडवाल आणि अलका याज्ञिक या पार्श्वगायिका म्हणून नावारुपाला आल्या होत्या. 

हे ही वाचा : Asha Bhosale : वयाच्या दहाव्या वर्षी पहिले गाणे, सोळाव्या वर्षी लग्न, आशा भोसले यांचे आयुष्य नव्हते सोपे

पुढे अनु मलिकने बाजीगर रिमिक्स केले आणि नुसरत फतेह अली खानने थोडा सा पागल थोडा सायनामध्ये आशा यांनी आपल्या गाण्याने चाहत्यांची मने जिंकली. रंगीला के गाने, कहीं आग लगे लग जावे (ताल), ओ भंवरे (दौड़) और मुझे रंग दे (तक्षक) सारख्या गाण्याने 90 च्या मुलांना वेड लावले. 

2017 मध्ये बेगम जान या चित्रपटात त्यांनी प्रेम मे तोहरे. 'सांड की आँख' या चित्रपटात आशा भोसले यांनी गायलेल्या गाण्याला श्रेय दिले. आशा भोसले यांचे शेवटचे चित्रपट गीत 2022 मधील लाइम इज गुड असे होते होते. आशा भोसले यांनी 20 हून अधिक भाषांमध्ये 12 हजार गाणी गायली.